Bociany zmieniają zasady gry: Jak ciepłe zimy wpływają na ich migrację?
2025-09-12
Autor: Katarzyna
Bociany, które od lat znane są z migracji do Afryki na zimę, zaczynają zmieniać swoje zwyczaje. Zamiast pokonywać długie odległości, coraz częściej wybierają cieplejsze zakątki w Europie, które oferują im dogodne warunki do przeżycia.
Szwajcaria nowym rajem dla bocianów!
W XX wieku Szwajcaria podjęła działania mające na celu odbudowę populacji bociana białego, sprowadzając ptaki z różnych krajów. Efekty są imponujące – w 2023 roku w Szwajcarii zimowało aż 650 bocianów, a liczba leżących par wzrosła z 54 do 94 w latach 2024-2025. Portal Swissinfo podaje, że w ciągu ostatnich 20 lat liczba gniazdujących bocianów wzrosła z 200 do 1250! To niezwykły powrót po całkowitym wypędzeniu ich z alpejskiego regionu 75 lat temu.
Gdzie bociany znajdują schronienie?
W szwajcarskich gminach, takich jak Avenches i Uznach, gniazduje około 50 par bocianów. Te lokalizacje obfitują w mokradła, które oferują obfitość pożywienia nawet zimą. W związku z tym, bociany coraz częściej decydują się na pozostanie w zachodniej i południowej części Europy.
Migracja nie jest już konieczna?
Zaskakująco, tylko połowa bocianów lęgowych w Szwajcarii decyduje się na migrację. Większość z nich pozostaje na wysypiskach śmieci w Hiszpanii i Portugalii, gdzie znajdują wystarczającą ilość pokarmu. Tylko nieliczne ptaki wyruszają do Afryki.
Ciepło, które zmienia zasady gry
Bociany wybierają regiony, gdzie klimat sprzyja ich przetrwaniu przez cały rok. Zmiany klimatyczne, które przynoszą cieplejsze zimy, mają ogromny wpływ na ich migrację. Badania pokazują, że dostępność pożywienia stała się kluczowym czynnikiem decydującym o ich decyzjach migracyjnych. W niedawnych badaniach opublikowanych w "Science Advances" naukowcy zaobserwowali, że bociany wyklute w Armenii, Grecji i innych krajach nie migrują, ponieważ znajdują wystarczającą ilość jedzenia.
Nowe odkrycia na temat nawyków bocianów
Zespół pod kierownictwem dr Andreë Flack z Instytutu Ornitologii im. Maxa Plancka zainstalował urządzenia GPS na 70 młodych bocianach z ośmiu krajów, by zrozumieć ich migracyjne zachowania. Okazało się, że wiele ptaków, które pozostały na północ od Sahary, zdołało przetrwać dzięki dostępowi do wysypisk śmieci – to pozwoliło im zaoszczędzić energię, którą musiałyby zużyć na długoterminowy lot. Te w Uzbekistanie prawdopodobnie żerowały na rybnym chowu, co także zatrzymało je na zimę.