Czy Serbia zrywa więzi z Rosją? Przełomowa współpraca z Francją
2024-08-30
Autor: Agnieszka
Serbia dokonuje istotnej zmiany w swojej polityce obronnej, zakupując od Francji 12 myśliwców Rafale, które mają stopniowo zastąpić przestarzałą flotę rosyjskich samolotów. Decyzję ogłosił prezydent Serbii, Aleksandar Vučić, podczas spotkania z prezydentem Francji, Emmanuelem Macronem, w Belgradzie. Wartość umowy wynosi 2,7 miliarda euro, co jest znaczącym krokiem w kierunku zmodernizowania serbskich sił zbrojnych.
Ten niespodziewany zwrot w kierunku Francji oznacza, że Serbia zaczyna dystansować się od dotychczasowego bliskiego sojusznika, Rosji. "Belgrad nie zamierza pomagać Rosji w obliczu globalnych napięć" — podkreślił Vučić, co może być odbierane jako szok dla wielu obserwatorów politycznych.
Wamianując jednocześnie współpracę z Zachodem, Vučić podkreślił znaczenie decyzji o zakupie myśliwców Rafale, mówiąc, że to "jasny wybór na długoterminowe sojusze". Zakup 9 jednomiejscowych i 3 dwumiejscowych samolotów Rafale do 2029 roku, według producenta Dassault, ma być nie tylko krokiem w kierunku modernizacji, ale również wzmocnienia serbskich zdolności obronnych, że w kontekście regionalnych zagrożeń.
Prezydent Macron określił tę współpracę jako "szansę dla Europy" oraz podkreślił, że "miejsce Serbii jest w Unii Europejskiej". To przesłanie może wskazywać na możliwe przyszłe przystąpienie Serbii do EU, choć obecnie tylko 35% Serbów popiera ten ruch. Rząd Vučića jest również często oskarżany o autokratyczne tendencje i nadmierne związki z Moskwą.
Pomimo rosyjskiej inwazji na Ukrainę, Serbia nadal utrzymuje pozytywne relacje z Kremlem, co stawia ją w trudnej sytuacji w relacjach z Unią Europejską, która wzywa Belgrad do nałożenia sankcji na Rosję.
Sprzedaż myśliwców Rafale może być również postrzegana jako strategia Francji, aby wpłynąć na politykę Serbii poprzez dowartościowanie współpracy z krajami EU. Były francuski minister Jean-Noel Barrot zauważył, że brak działania Francji w tej kwestii mógłby stworzyć ryzyko, że Serbia stanie się "bramą dla niestabilności" w regionie.
W trakcie wizyty Macrona omawiane będą także inne aspekty współpracy, w tym wykorzystanie energii jądrowej. Francja w ciągu ostatnich lat znacznie zwiększyła swoje inwestycje w Serbii, zyskując pełne zaufanie jako kluczowego partnera gospodarczego. Wyjątkowe plany obejmują między innymi budowę pierwszej podziemnej kolei w Belgradzie oraz nowoczesnej oczyszczalni ścieków, co przyniesie korzyści zarówno ekonomiczne, jak i środowiskowe dla tego kraju.