Nauka

Dlaczego kobiety żyją dłużej od mężczyzn? Oto zaskakujące wyjaśnienie!

2025-10-03

Autor: Anna

Zaskakujące odkrycia naukowców

W najnowszych badaniach prowadzonych przez Johannę Stärk oraz Fernando Colchero z Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology i Uniwersytetu Danii Południowej, przeanalizowano długość życia aż 1176 gatunków ssaków i ptaków. Wyniki są zdumiewające! U samic ssaków długość życia jest średnio o 12% dłuższa niż u samców, podczas gdy u ptaków sytuacja jest zgoła inna - tu to samce żyją o 5% dłużej niż samice.

Genetyczne tajemnice długowieczności

Jedna z hipotez wskazuje na genetykę jako kluczowy czynnik. Samice ssaków są homozygotyczne (posiadają dwa chromosomy X), co może je chronić przed szkodliwymi mutacjami. Z kolei samce, posiadające chromosomy XY, mogą być bardziej narażone na niekorzystne zmiany. W przypadku ptaków jest odwrotnie – to samice są heterozygotyczne (ZW), a samce homozygotyczne (ZZ).

Różnorodność w świecie zwierząt

Analiza wykazała, że z 528 przebadanych gatunków ssaków w 72% to samice żyją dłużej, natomiast wśród 648 gatunków ptaków, samce dłużej żyją w 68% przypadków. Jednak różnice te nie są proste – niektóre gatunki mają samice większe i dłużej żyjące.

Reprodukcja a długość życia

Interesującym aspektem jest wpływ strategii reprodukcyjnych. Tam, gdzie samce muszą inwestować w cechy do walki o samice, jak okazałe upierzenie czy poroże, ich długość życia może być skrócona. W badaniach stwierdzono, że w poligamicznych gatunkach ssaków, gdzie samce rywalizują o samice, żyją one krócej.

Wiek a opieka nad potomstwem

Inna hipoteza sugeruje, że płeć, która więcej inwestuje w opiekę nad młodymi, zazwyczaj żyje dłużej. U ssaków zwykle są to właśnie samice, co może wpływać na ich długowieczność.

Ekspozycja na czynniki środowiskowe

Badania wskazują również na rolę presji środowiskowej w różnicach długości życia. Analizując zwierzęta w ogrodach zoologicznych, gdzie wiele zagrożeń zostało wyeliminowanych, badacze odkryli, że różnice w długości życia nadal istnieją, choć są mniejsze.

Podsumowanie: Długowieczność zakorzeniona w ewolucji

Badania te pokazują, że różnice w długości życia pomiędzy płciami mają głębokie korzenie w ewolucji, a na ich kształt wpływają zarówno czynniki genetyczne, jak i inwestycja w konkurencję o samice oraz w opiekę nad potomstwem. Dlatego zagadnienie długowieczności kobiet nie jest takie proste, jak mogłoby się wydawać!