Nauka

Niezwykła dziura w oceanicznym dnie: jak powstał krater Silverpit?

2025-09-29

Autor: Agnieszka

Niesamowita historia krateru Silverpit

Krater Silverpit, położony 700 metrów pod dnem Morza Północnego, około 130 km od wybrzeża Yorkshire, to tajemniczy fenomen, który od momentu swojego odkrycia w 2002 roku fascynuje naukowców. Jak powstała ta gigantyczna dziura? Odpowiedź okazała się bardziej intrygująca, niż sugerowały wcześniejsze teorie!

Kosmiczny wstrząs potwierdzony!

Zespół naukowców z Uniwersytetu Heriot-Watt w Edynburgu, kierowany przez dr. Uisdeana Nicholsona, ujawnił nowe dowody w prestiżowym czasopiśmie "Nature Communications", potwierdzając, że Silverpit jest jednym z najlepiej zachowanych kraterów uderzeniowych na Ziemi.

W momencie odkrycia, naukowcy postawili hipotezę o kosmicznym uderzeniu ze względu na unikalny kształt krateru – okrągłą strukturę o średnicy 3 km i centralny szczyt, otoczony 20-kilometrową strefą uskoków. Jednak przez lata pojawiały się inne teorie, sugerujące, że krater mógł powstać w wyniku ruchów podziemnych pokładów soli lub aktywności wulkanicznej.

Rewolucyjne badania sejsmiczne

Nowe badania wykorzystały nowoczesne techniki obrazowania sejsmicznego, które ujawniły podpowierzchniowe struktury krateru. Odkryte próbki minerałów odrzuciły wszelkie spekulacje – to nie było efektem ruchów soli czy wulkanów!

W eksploracje krateru zaangażowano złożone techniki badawcze, które stworzyły nowe modele numeryczne, dzięki którym naukowcy odtworzyli dramatyczne wydarzenie sprzed 43-46 milionów lat.

Katastrofa z kosmosu

Krater powstał na skutek uderzenia planetoidy o średnicy 160 metrów, która trafiła w ocean. Energia uwolniona podczas uderzenia była szokująca – wyrzuciła w górę 1,5-kilometrową ścianę wody, co spowodowało tsunami o wysokości przekraczającej 100 metrów! Pytanie, jak daleko ta fala mogła dotrzeć, tylko potęguje wyobraźnię.

Unikatowe znalezisko w geologii

Kratery uderzeniowe są rzadkością na Ziemi, zaledwie około 200 potwierdzonych kraterów na powierzchni lądowej i tylko 33 pod wodą. Silverpit wyróżnia się jako doskonale zachowany przykład, przypominający o potędze kosmicznych zderzeń. Jego odkrycie może pomóc w zrozumieniu, w jaki sposób zderzenia planetoid kształtują geologię naszej planety.

Jakie zagrożenia niesie kosmos?

Wielu może się zastanawiać, co by się stało dzisiaj, gdyby podobny obiekt uderzył w ocean. Symulacje NASA wskazują, że skutki byłyby katastrofalne, zniszczenia rozciągające się na setki kilometrów w głąb lądu. To przypomnienie, że zagrożenie ze strony planetoid to nie tylko teoria, ale realność, z którą musimy się liczyć!