Królewska Szwedzka Akademia Nauk ogłosiła, że Nagroda Nobla z chemii 2025 roku została przyznana trzem wybitnym naukowcom: Susumu Kitagawie, Richardowi Robsonowi oraz Omarowi M. Yaghiemu. Ich przełomowe badania nad strukturami metaloorganicznymi otwierają nowe horyzonty w chemii.

Co odkryli laureaci?

Richard Robson był pionierem w wykorzystaniu naturalnych właściwości atomów. Dzięki innowacyjnym eksperymentom połączył dodatnio naładowane jony miedzi z czteroramienną cząsteczką, tworząc strukturę przypominającą diament z niezliczonymi wnękami. Te niezwykłe kryształy mają potencjał w różnych aplikacjach naukowych.

Susumu Kitagawa odkrył, że gazy mogą swobodnie przepływać przez te struktury, co otwiera drogę do tworzenia elastycznych szkieletów metaloorganicznych. Jego badania mogą zrewolucjonizować wiele dziedzin, w tym przechowywanie gazów.

Omar Yaghi z kolei skonstruował bardzo stabilny szkielet metaloorganiczny, który można modyfikować, aby uzyskać nowatorskie właściwości. Jego prace mają potencjał wpływu na rozwój nowych materiałów oraz technologii.

Tydzień Noblowski w Sztokholmie

Obchody Tygodnia Noblowskiego rozpoczęły się w Sztokholmie, gdzie przyznawane są nagrody w dziedzinie medycyny, fizyki, chemii, literatury oraz ekonomii. Zgodnie z tradycją, tylko Pokojowa Nagroda Nobla zostanie ogłoszona w Oslo.

W poniedziałek, 6 października, ogłoszono pierwszych laureatów. Nagroda z medycyny trafiła do Mary E. Brunkow, Freda Ramsdella i Shimona Sakaguchiego za ich badania nad obwodową tolerancją immunologiczną.

Czego możemy się spodziewać?

Literacka Nagroda Nobla, która zostanie przyznana 9 października, wzbudza ogromne emocje wśród miłośników literatury. W tym roku możliwe jest, że nagroda trafi do kobiety, zgodnie z nieformalną zasadą przyznawania nagród naprzemiennie.

Uroczystości kulminacyjne Tygodnia Noblowskiego odbędą się 10 października w Oslo, gdzie przewodniczący komitetu ogłosi laureata Pokojowej Nagrody Nobla z grona 338 kandydatów.

Wielka wartość Nagrody Nobla

Warto pamiętać, że Nagroda Nobla to nie tylko prestiż, ale także 11 milionów koron szwedzkich (około 1 miliona euro) oraz złoty medal i dyplom. Nagrodzeni są wybierani na podstawie ich wkładu w ludzkość, zgodnie z testamentem Alfreda Nobla.