Dr Jan Jakub Szczygielski oraz dr hab. Lidia Obojska z Akademii Leona Koźmińskiego, we współpracy z dr. Ailie Charteris z Uniwersytetu Cape Town i dr. Januszem Brzeszczyńskim z Uniwersytetu Łódzkiego, opracowali nowatorskie narzędzie do badania poziomu niepokoju na rynkach finansowych. Wyniki ich badań zostały opublikowane w renomowanym czasopiśmie *Research in International Business and Finance*.

Indeks strachu, który stworzyli naukowcy, analizuje dane z wyszukiwarki Google dotyczące recesji i na tej podstawie ocenia poziom obaw rynkowych. Okazało się, że od momentu rozpoczęcia wojny na Ukrainie do września 2023 roku, poziom strachu był porównywalny do obaw, które towarzyszyły początkowi pandemii COVID-19 w marcu 2020 roku. Co więcej, wyniki są zbliżone do tych, jakie obserwowano podczas globalnego kryzysu finansowego w latach 2008-2009.

Dr Szczygielski wyjaśnia mechanizm wpływu strachu na rynki.

Strach według naukowców jest kluczowym czynnikiem, który wpływa na decyzje inwestorów. W miarę wzrostu poziomu strachu obniżają oni swoje oczekiwania co do przyszłych przepływów finansowych, co prowadzi do spadku atrakcyjności inwestycyjnej. W okresie od grudnia 2021 roku do września 2023 roku światowe gospodarki zmagały się z wieloma wyzwaniami, w tym z kryzysem energetycznym wywołanym rosyjską agresją na Ukrainę, co skutkowało wzrostem cen energii i inflacji oraz w konsekwencji podwyżkami stóp procentowych.

Nieoczekiwane wydarzenia budzą większy niepokój.

Badania ujawniły zaskakującą prawidłowość - to nie sam wybuch wojny przyniósł największy strach, ale późniejsze nieprzewidziane wydarzenia, takie jak podwyżki stóp procentowych, zwłaszcza w Stanach Zjednoczonych. Obawy przed recesją wzrosły także po zamachu na gazociąg Nord Stream, który zintensyfikował lęki dotyczące cen energii.

Dr Szczygielski podkreśla, że niespodziewane wydarzenia, takie jak nagłe podwyżki stóp procentowych, mają znacznie większy wpływ na rynki niż konflikt zbrojny, ponieważ bezpośrednio wpływają na perspektywy gospodarcze i mogą zwiastować nadchodzącą recesję.

Potrzebna jest globalna koordynacja polityki monetarnej.

Naukowcy z Akademii Leona Koźmińskiego ostrzegają, że brak koordynacji pomiędzy bankami centralnymi, zwłaszcza wśród krajów G7, może prowadzić do rozprzestrzenienia się kryzysu. Dr Szczygielski zauważa, że jeśli rządy nie skoordynują swoich działań dotyczących walki z inflacją, skutki dla globalnej gospodarki mogą być katastrofalne.

W badaniu uwzględniono dane od grudnia 2021 roku do września 2023 roku. W tym czasie świat zmagał się z serią kryzysów, które wzmacniały obawy przed recesją. Po inwazji Rosji na Ukrainę w lutym 2022 roku ceny ropy wzrosły, a konflikt spowodował również znaczący wzrost cen podstawowych surowców, jak pszenica czy nawozy.

Analiza dowiodła, że indeksem strachu kieruje uczenie maszynowe, które wykorzystuje dane z wyszukiwań w Google do przewidywania napięć rynkowych. Dr Szczygielski zaznacza, że jest to pierwszy taki projekt, który pozwala na codzienną analizę nastrojów rynkowych w kontekście recesji. Mimo trudnych czasów, wyniki tych badań mogą pomóc inwestorom lepiej zrozumieć i przewidzieć zmiany na rynkach.

Czy jesteś zaniepokojony aktualną sytuacją na rynkach? Przekonaj się, co może przynieść przyszłość!