Od 2014 roku na syberyjskich Półwyspach Jamalskim i Tajmyrze zaczęły pojawiać się tajemnicze kratery, które osiągają głębokość nawet 50 metrów. W ich okolicy znajdują się szczątki, co sugeruje, że mogły powstać w wyniku eksplozji. Naukowcy z całego świata starają się rozwikłać tę zagadkę i ustalić, co powoduje te nagłe wybuchy.

Krajobraz w rejonie Oceanu Arktycznego znacząco się zmienia, a głębokie kraterowe formacje wzbudzają niepokój wśród badaczy. Według badań opublikowanych w czasopiśmie "Geophysical Research Letters", źródłem tych wybuchów może być uwalnianie metanu z podziemnych basenów.

Krytyczny mechanizm – błędne koło

Naukowcy odkryli, że pomiędzy sezonowo zamarzniętą ziemią a gliniastą wieczną zmarzliną występują warstwy bardzo słonej wody, znane jako kriopegi. Pod nimi gromadzą się skrystalizowane metanowo-wodne ciała stałe, które są stabilne w niskich temperaturach. Jednakże, wraz ze wzrostem temperatury pod wpływem globalnego ocieplenia, dochodzi do nieznanego wcześniej mechanizmu, który prowadzi do tych nagłych eksplozji.

Choć eksplozje te są rzadkie, ich częstotliwość może wzrosnąć w wyniku dalszego globalnego ocieplenia. Uwalnianie metanu z wiecznej zmarzliny powoduje dalsze ocieplanie Ziemi, co prowadzi do jeszcze większego rozmarzania wiecznej zmarzliny – tworząc w ten sposób błędne koło.

Czym jest metan i jakie niesie zagrożenia?

Metan jest bardzo silnym gazem cieplarnianym, który jest około 85 razy skuteczniejszy niż dwutlenek węgla (CO2) w powodowaniu efektu cieplarnianego. Zgodnie z szacunkami, od początku rewolucji przemysłowej przyczynił się w około 30 procentach do globalnego ocieplenia. Nawet 60 procent metanu w atmosferze można przypisać działalności człowieka. Z danych Międzynarodowej Agencji Energetycznej (IEA) wynika, że około 40 proc. tego gazu pochodzi z przemysłu energetycznego. Dodatkowo, metan rozkłada się w atmosferze znacznie szybciej niż CO2, co sprawia, że jego obecność staje się szczególnie niebezpieczna w kontekście przyspieszającego ocieplenia klimatu.

W związku z tym, tajemnicze kratery na Syberii mogą być nie tylko wynikiem naturalnych procesów, ale także alarmującym sygnałem mówiącym o poważnych skutkach, jakie niesie ze sobą zmiana klimatu. Kluczowe dla przyszłości naszej planety będzie zrozumienie tych zjawisk, zanim będzie za późno.