Kraj

Zawał polityczny: Jak choroba cywilizacyjna zabiła legendę Piłsudskiego

2025-05-12

Autor: Anna

Wielki marszałek w cieniu choroby

W 1930 roku, kiedy w Polsce zbliżała się jesień, stan zdrowia Jóżefa Piłsudskiego zaczął się pogarszać. Marszałek, znany ze swojej lekceważącej postawy w sprawach zdrowotnych, w końcu musiał przyznać, że jego potrzeby zdrowotne są istotne. Uciekał od lekarzy, do których dopuszczał jedynie medyków wojskowych.

Symbol narodowej siły

Z czasem Piłsudski zaczął wycofywać się z życia politycznego, pozwalając swoim współpracownikom na coraz większe wpływy. Mimo jego nieobecności w debatach publicznych, zwolennicy zbudowali mit "samotnika z Belwederu", który obserwował losy Polski z troską.

Ostatnie dni marszałka

Bóle, chroniczna bezsenność i opuchlizna zdominowały życie marszałka. W kwietniu 1935 roku, po miesiącach zmagań, zgodził się na wizytę specjalisty w Wiedniu. Diagnoza była szokująca: nieoperacyjny nowotwór wątroby. Już w maju doktorzy stwierdzili przerzuty, a Piłsudski zmarł 12 maja.

Reakcja kraju na śmierć legendy

Jego śmierć wywołała ogólnokrajową żałobę, która miała trwać sześć tygodni. Prezydent Mościcki nazwał Piłsudskiego "największym człowiekiem w historii Polski", a jego imię na trwale zagościło na ulicach i placach kraju.

Społeczne kontrowersje

Nie wszyscy Polacy oddawali cześć marszałkowi. Niektórzy postrzegali go jako dyktatora. Mimo powszechnego ostracyzmu, biskup kielecki, Augustyn Łosiński, otwarcie sprzeciwiał się obrzędom żałobnym, co doprowadziło do licznych manifestacji przeciwko niemu.

Pogrzeb, który wstrząsnął światem

Pogrzeb Piłsudskiego w Krakowie, odbywający się 18 maja 1935 roku, stał się symboliczną manifestacją narodową. Dowodem na wpływy Piłsudskiego były nawet delegacje z krajów obcych. To ważne wydarzenie przyciągnęło tłumy, choć nie mogły tam być największe persony: Adolf Hitler i Józef Stalin, ze względu na brak oficjalnego stanowiska marszałka.

Nowy rozdział II Rzeczypospolitej

Zgon Piłsudskiego oznaczał koniec pewnej epoki. Wiele wydarzeń politycznych tamtego czasu było z nim związanych, a jego wpływ na kraj był niezaprzeczalny. Odszedł polityczny lider, po którym zamieszenia i podziały zaczęły rządzić sceną polityczną aż do wybuchu II wojny światowej.

Jak Piłsudski zostawił Polskę bez dziedzica?

Podobnie jak Aleksander Wielki, Piłsudski nie przygotował politycznego testamentu, ani nie wyznaczył następcy zdolnego do przetrwania w trudnych czasach. Jego silna obecność pozwalała sanacji na utrzymanie jedności, po jego zniknięciu tożsamość polityczna Polski zaczęła pękać w szwach.