Komisja Wenecka wydała niekorzystną opinię na temat części propozycji Ministerstwa Sprawiedliwości dotyczących tzw. neosędziów. Minister sprawiedliwości został zapytany o to w kontekście wypowiedzi Adama Bodnara.

Bodnar stanowczo zaprzeczył, że to jest porażka. "Jak mogę sądzić, że to jest porażka, skoro sam poprosiłem Komisję Wenecką o abstrakcyjną opinię w tej sprawie?" – powiedział w programie „Gość Radia ZET”.

Podkreślił, że krajowy spór dotyczący neosędziów opiera się na dwóch różnych stanowiskach. Z jednej strony, mamy stanowisko rządu, które zakłada, że zmiany można wprowadzić ustawowo; z drugiej strony są organizacje, takie jak Helsińska Fundacja Praw Człowieka, które sugerują indywidualne badanie każdej sprawy.

Bodnar zauważył, że Komisja Wenecka zasugerowała poszukiwanie konsensusu i „pół drogi”. Na uwagę Bodnara, że władze mogą analizować status neosędziów w grupach, min. sprawiedliwości dodatkowo zaznaczył, że nie można tego załatwić jedynie na podstawie przepisów ustawowych. Zamiast tego, zasugerował, że ocena powinna zostać przeprowadzona przez nowy skład Krajowej Rady Sądownictwa (KRS).

Kolejnym kluczowym punktem w rozmowie był temat podpisania ustawy o KRS przez nowego prezydenta, co wpłynie na przyszłość neosędziów.

Stanowisko Komisji Weneckiej jest jasne: nie można przyjąć, że wszystkie uchwały KRS podjęte po 2018 roku są nieistniejące. Stwierdzają, że w świetle europejskich standardów takie działanie byłoby naruszeniem zasady podziału władz. Postulaty na temat deprecjacji neosędziów zgłaszała także organizacja "Iustitia".

"Przywracanie praworządności nie powinno prowadzić do destabilizacji systemu" – podkreśliła Komisja Wenecka. Dodali, że nie można ustawą uznać, iż wszystkie nominacje dokonane przez KRS w określonych ramach czasowych są nieważne.

W ostatnich miesiącach kwestia neosędziów i ich statusu staje się jednym z kluczowych tematów w polskiej polityce, w związku z licznymi kontrowersjami dotyczącymi reformy wymiaru sprawiedliwości oraz wyzwań związanych z członkostwem Polski w Unii Europejskiej.