Finansowy kryzys w polskiej nauce

Polskie środowisko naukowe stoi na krawędzi finansowego kryzysu! Wiceminister nauki, prof. Marek Gzik, ujawnia niepokojące informacje: złożono wnioski na astronomiczne 500 mln zł, podczas gdy ministerstwo ma do dyspozycji zaledwie 170 mln zł! Co oznacza ten dramatyczny deficyt dla przyszłości badań w Polsce?

Bez wsparcia dla kluczowych projektów

Problem dotyczy przyznawanych dotacji na utrzymanie aparatury naukowo-badawczej oraz stanowisk badawczych. W aktualnej edycji, obejmującej lata 2025-2027, tylko 18 projektów otrzymało dofinansowanie. W tym gronie znalazło się 11 jednostek publicznych oraz 7 niepublicznych. Najgłośniej protestowali naukowcy z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, gdy ich radioteleskop RT4 został pozbawiony funduszy na kolejne trzy lata.

Jak długo jeszcze ten chaos?

„Instytucje naukowe inwestowały miliardy złotych, a teraz stają w obliczu starzejącej się infrastruktury”, zauważa prof. Gzik. W obliczu rosnących oczekiwań finansowych, ministerstwo jest zmuszone ograniczyć liczbę dofinansowanych projektów. W 2025 roku zarezerwowane 170 mln zł - z czego ponad 100 mln to zobowiązania z lat ubiegłych - to dramatycznie niewystarczająca suma w świetle znalezionych potrzeb. Potrzebne jest natychmiastowe wsparcie!

Nowe nadzieje i wyzwania

Ministerstwo planuje jednak nowe działania! Wiceminister Gzik przekazał, że podejmowane są próby uruchomienia programu INFRASTART w Narodowym Centrum Badań i Rozwoju, który ma sfinansować utrzymanie infrastruktury badawczej. Miejmy nadzieję, że zostanie zainicjowany jeszcze w tym roku.

Kto dostanie pieniądze, a kto nie?

Trzeba również podkreślić, że lista projektów, które nie otrzymały wsparcia, jest długa i obejmuje 241 pozycji, a łączna kwota odrzuconych wniosków wynosi ponad 520 mln zł! Z braku funduszy ucierpią m.in. Muzeum i Instytut Zoologii PAN oraz Uniwersytet Warszawski. Jak zawsze, ci, którzy najbardziej potrzebują wsparcia, pozostają na lodzie.

Apel do rządu o konkretne działania!

Apelujemy do rządu o szybkie rozwiązania i znaczące zwiększenie nakładów na badania oraz rozwój. Zmiany są konieczne, by uratować polskie instytucje naukowe przed kryzysem! Nie pozwólmy, aby brak funduszy zrujnował przyszłość badań w naszym kraju.