Astronomowie dokonali przełomowego odkrycia, gdy po raz pierwszy zaobserwowali niezwykle gorącą i gwałtowną erupcję nowej powracającej w bliskiej podczerwieni, znajdującej się poza naszą Galaktyką. Wykorzystując teleskopy Gemini South i Magellana, naukowcy zdołali uchwycić charakterystyczne emisje chemiczne, które wskazują na jedną z najwyższych temperatur odnotowanych dla nowej, sugerując ekstremalną potęgę tego wybuchu.

Nowe powracające eksplozje mają miejsce w układach podwójnych, w których biały karzeł, pozostałość po martwej gwieździe, nieustannie akumuluje materia z pobliskiej gwiazdy towarzyszącej. Gdy materia zgromadzi się w odpowiedniej ilości, osiąga temperaturę wystarczającą do wywołania eksplozji, które mogą zajść co kilka lat lub nawet dziesięcioleci.

Do tej pory w naszej Galaktyce odnotowano mniej niż tuzin takich nowych powracających, podczas gdy znacznie więcej zostało odkrytych poza nią. Obserwacje tych pozagalaktycznych obiektów są kluczowe dla zrozumienia różnorodności warunków, które wpływają na ich eksplozje.

LMC 1968-12a (LMC68) była pierwszą pozagalaktyczną nową znaną naukowcom, położoną w Wielkim Obłoku Magellana. Ta nowa, mająca okres powtarzalności wynoszący około czterech lat, Składa się z białego karła oraz towarzyszącego mu czerwonego olbrzyma. Odkryta w 1968 roku, LMC68 regularnie eksploduje od 1990 roku, a ostatnia erupcja miała miejsce w sierpniu 2024 roku.

Dzięki obserwacjom przeprowadzanym przez Obserwatorium Swift, które wadliwie monitoruje LMC68 od 2020 roku, naukowcy byli w stanie dokładnie przewidzieć tę ostatnią eksplozję. Dalsze obserwacje poszerzyły wiedzę na temat zjawisk zachodzących w bliskiej podczerwieni.

Analizując dane z tego wydarzenia, astronomowie odkryli, że temperatura gazu w pierwszych sekundach po erupcji wynosiła aż 3 miliony stopni Celsjusza, co czyni ją jedną z najgorętszych nowej, jakie kiedykolwiek zarejestrowano. Ekstremalna temperatura dała również podstawy do spekulacji na temat warunków, jakie umożliwiają tak gwałtowne wybuchy.

Ciekawe jest, że obecność tylko zjonizowanego krzemu, z silnie wzbudzonymi atomami, sugeruje, że w LMC68 brak było typowych sygnatur dla innych pierwiastków, takich jak siarka czy wapń, co nie jest zgodne z przykładem większości innych nowych. Takie wyniki mogą pociągnąć za sobą konsekwencje dla zrozumienia chemicznej struktury gazów w pozagalaktycznych nowym.

Niedobór metali ciężkich w Wielkim Obłoku Magellana w porównaniu z Drogą Mleczną może powodować, że nowa w tym regionie wybucha z większą intensywnością, gdyż mniejsza ilość metali ogranicza możliwość akumulacji ciepła przed wybuchem.

Wszelkie obserwacje i analizy prowadzone nad LMC68 stanowią krok naprzód w zrozumieniu tego zjawiska, a także w badaniach innych pozagalaktycznych nowej. Dzięki współpracy naukowców na całym świecie oraz wspieraniu ich pracy przez najnowocześniejsze teleskopy, wiek odkryć w astronomii wydaje się być na początku nowej ery. Czy poznamy jeszcze więcej zaskakujących tajemnic tego obszernego kosmosu? Czas pokaże!