Epidemia krztuśca i wirusa RSV w Polsce. Co wywołuje ten nagły wzrost?
2025-03-07
Autor: Ewa
W lutym w Polsce odnotowano alarmujący wzrost przypadków krztuśca oraz zakażeń wirusem RSV. Liczba potwierdzonych przypadków krztuśca wyniosła niemal 5 tysięcy, co oznacza dwukrotny wzrost w porównaniu ze styczniem. Jeszcze bardziej niepokojący jest wzrost zakażeń RSV, które dotyczą ponad 52 tysięcy osób, co stanowi trzykrotny wzrost w porównaniu do stycznia.
Krztusiec, znany również jako koklusz, to bakteryjna choroba układu oddechowego, która w lutym dotknęła 4953 osoby. Do tej pory w 2024 roku zdiagnozowano ponad 6,5 tysiąca przypadków. W porównaniu z lutym 2023 roku, kiedy zarejestrowano tylko 335 przypadków, obecny wzrost jest dramatyczny.
Epidemiolodzy wskazują na spadek odporności poszczepiennej wśród dorosłych jako jedną z głównych przyczyn tej sytuacji. Z biegiem czasu po ostatnim szczepieniu poziom przeciwciał maleje, co czyni osoby bardziej podatnymi na zakażenie. Co istotne, po przebytej chorobie nie występuje trwała odporność, co oznacza, że krztusiec można przechodzić wielokrotnie w ciągu życia.
Lekarze alarmują, że brak odporności na krztusiec jest szczególnie niebezpieczny dla noworodków i niemowląt, które są narażone na powikłania, a w najgorszych przypadkach nawet na śmierć. Objawy w przypadku bardzo małych dzieci mogą być niespecyficzne, co utrudnia szybkie zdiagnozowanie i leczenie.
Aby ograniczyć rozprzestrzenianie się krztuśca, konieczne jest zwiększenie liczby szczepień, w tym również dokonanie przypomnień dorosłym co 10 lat oraz szczepienie kobiet w ciąży, które od października 2024 roku będzie bezpłatne.
W ramach odpowiedzi na wzrost zakażeń planowany jest tzw. pakiet krztuścowy, który ma przynieść zmiany w programie szczepień. Propozycje obejmują m.in. przesunięcie drugiej dawki przypominającej szczepienia przeciwko krztuścowi z 14. na 11. rok życia oraz wprowadzenie dodatkowej dawki przypominającej w 16. lub 17. roku życia. Szczepienia mają być dostępne również w aptekach, a koszty mają zostać objęte refundacją.
W lutym zidentyfikowano także 52412 zakażeń wirusem RSV, z czego 18500 dotyczyło dzieci poniżej drugiego roku życia. W porównaniu do stycznia, gdzie zarejestrowano 16200 przypadków, to trzykrotny wzrost. Wirus RSV, przenoszony drogą kropelkową, jest najczęstszą przyczyną infekcji dolnych dróg oddechowych u dzieci i może prowadzić do poważnych komplikacji, takich jak zapalenie oskrzelików i groźne duszności. W Europie wirus RSV powoduje rocznie ponad 270 tys. hospitalizacji wśród osób powyżej 60. roku życia, a około 20 tys. z tych osób umiera w szpitalach.
Dane wskazują również na spadek zakażeń koronawirusem, gdzie w lutym odnotowano jedynie 13,1 tysiąca przypadków, w porównaniu do ponad 45 tysięcy w tym samym okresie ubiegłego roku.
Epidemia krztuśca i wirusa RSV staje się poważnym wyzwaniem dla systemu ochrony zdrowia w Polsce, a działania profilaktyczne są teraz bardziej potrzebne niż kiedykolwiek.