Nowe badanie przeprowadzone przez United Surveys dla Wirtualnej Polski ujawnia interesujące zmiany w nastawieniu Polaków do obecności Ukraińców w Polsce w porównaniu z wrześniem 2023 roku.

Chociaż nadal większość Polaków wyraża pozytywne opinie, wśród wyborców niezdecydowanych można zaobserwować zauważalny wzrost sceptycyzmu. Polaryzacja polityczna w ocenie wpływu Ukraińców na społeczeństwo i gospodarkę pozostaje na wysokim poziomie.

Spadek pozytywnego nastawienia

W badaniu z 2023 roku, 64,4% respondentów oceniło obecność Ukraińców w Polsce pozytywnie. Zaledwie 29,5% wyraziło negatywną opinię. Jednak kolejne badania pokazują, że w styczniu 2025 roku to pozytywne nastawienie spadło do 55,3%, co oznacza spadek o 9,1 punktu procentowego. Tylko 10,9% Polaków ma zdanie zdecydowanie pozytywne, a 44,4% raczej pozytywne. Z kolei liczba osób z negatywnym nastawieniem wzrosła do 33%, co oznacza wzrost o 3,5 punktu procentowego. Co trzeci Polak obecnie krytycznie odnosi się do obecności Ukraińców.

Dr hab. Michał Nowosielski, profesor w Ośrodku Badań nad Migracjami UW, zwraca uwagę na kilka przyczyn tej zmiany.

- Ludzie mogą być znużeni tematem, po wstępnym entuzjastycznym podejściu do pomocy Ukrainie, niektórzy zaczynają uważać, że przybysze powinni już wrócić do ojczyzny - mówi ekspert.

Dodatkowo zauważa, że pojawiają się nowe troski, a Polacy zaczynają bardziej myśleć o swoich interesach ekonomicznych niż o sytuacji innych.

Różnice wśród wyborców prawicy

Podziały polityczne w kwestii obecności Ukraińców w Polsce stają się coraz bardziej wyraźne. W 2023 roku 72% wyborców Zjednoczonej Prawicy miało pozytywne nastawienie do Ukraińców. W 2025 roku jednak ta liczba drastycznie spadła, a 53% wyborców opozycji zadeklarowało negatywne opinie na temat obecności Ukraińców w Polsce. Co więcej, odsetek pozytywnych ocen w tej grupie spadł do 46%.

Dr Nowosielski zauważa, że temat ukraiński dla wyborców prawicy był zawsze problematyczny i że w miarę upływu czasu sentiment antyukraiński mógł się nasilić.

Ukraina w kampanii prezydenckiej

Wraz z rozpoczęciem kampanii prezydenckiej w Polsce, temat Ukrainy zaczyna pojawiać się coraz częściej wśród polityków. Karol Nawrocki, prezes IPN, stwierdził, że Ukraina nie jest gotowa na członkostwo w UE i NATO, a jego słowa spotkały się z ostrą reakcją prezydenta Wołodymyra Zełenskiego, który podkreślał konieczność dalszej współpracy i ostrzegał przed rosyjskim zagrożeniem.

Dodatkowo, Konfederacja złożyła projekt nowelizacji specustawy uchodźczej, który miałby zmienić status Ukraińców w Polsce, w tym ich prawa do świadczeń zdrowotnych i zatrudnienia.

Więcej niezdecydowanych

Interesującym zjawiskiem jest również wzrost liczby niezdecydowanych wyborców. W 2023 roku jedynie 34% badanych miało pozytywne zdanie o Ukraińcach, w porównaniu do 26% w 2025 roku. Co więcej, liczba odpowiedzi negatywnych w tej grupie spadła do 27%, ale aż 47% nie potrafi jednoznacznie ocenić obecności Ukraińców w Polsce, co sugeruje, że temat ten staje się mniej istotny lub bardziej skomplikowany dla tej grupy.

Dr Nowosielski z nadzieją wyraża, że polityczne rozgrywki wokół tematu uchodźców z Ukrainy nie wpłyną w przyszłości na postrzeganie tej grupy społecznej w Polsce. Podkreśla też, że wsparcie dla uchodźców z Ukrainy wciąż jest potrzebne, biorąc pod uwagę sytuację w ich ojczyźnie, a także, że powinniśmy doceniać wkład Ukraińców w polskie społeczeństwo i gospodarkę.