Pracując nad najnowszym filmem "Ściana cieni", skoncentrowanym na nepalskich Szerpach, ponownie natknęłam się na postać Wandy Rutkiewicz. W 2017 roku odwiedziłam niewielką wioskę Ghunsa w Himalajach, gdzie Wanda spędziła ostatnie chwile przed swoimi tragicznymi wydarzeniami na Kanczendzondze. Miejscowi mieszkańcy z wielkim szacunkiem wspominali ją i jej osiągnięcia, co zaskoczyło mnie niezmiernie. Stało się dla mnie jasne, że Wanda Rutkiewicz nie tylko pozostawiła po sobie ślad jako wybitna alpinistka, ale także jako inspiracja dla kolejnych pokoleń.

W miarę zgłębiania jej biografii odkryłam szereg faktów, które dotąd były mi nieznane. To było niezwykle zaskakujące, ale nie ze względu na kontrowersje, a na osobiste zmagania Wandy, które były pełne trudnych wyborów i emocji. Pojawiły się pytania, które zadawałam sobie jako kobieta związana ze wspinaczką górską. Film, który tworzę, nie tylko próbuje odpowiedzieć na te pytania, ale również relacjonuje tę wyjątkową postać w sposób, który może zmienić naszą perspektywę na kobiety w sporcie ekstremalnym.

Produkcja filmu potwierdziła moje intuicyjne odczucia na temat Wandy. Czasami zdawało się, że jej życie było smutną historią, z trudnym dzieciństwem oraz donoszącym końcem. Ale to nie oznacza, że jej życie było nieudane. Wanda Rutkiewicz wyróżniała się odwagą i determinacją. Choć wielu postrzega jej historię jako tragicznie smutną, ja wolę powiedzieć, że była to historia pełna refleksji.

Ciekawym aspektem jest jej walka o uznanie w męskim świecie wspinaczek. Wielokrotnie napotykała stereotypy i uprzedzenia ze strony środowiska, które wciąż pozostaje w dużej mierze konserwatywne, mimo że żyjemy już w XXI wieku. Wanda potrzebowała więcej odwagi, niż wielu jej współczesnych kolegów, aby podążać za swoimi marzeniami i uwolnić się od społecznych ograniczeń.

W filmie odkryłam również wiele archiwalnych materiałów, które ukazują Wandę jako osobę niezwykle wrażliwą. Jej audiopamiętnik, na który natrafiłam, odsłonił głębię jej myśli, w których mówiła, że "najważniejsza dla niej jest wolność". To wspaniałe przywilej móc poznać jej wewnętrzne zmagania i myśli oraz zobaczyć, jak radziła sobie z tragediami, które spotkały ją w życiu. Wczesne śmierci bliskich czy rozwody na pewno nie ułatwiały jej drogi, stwarzając uczucie pustki w jej sercu.

Można również wspomnieć o jej relacjach z innymi alpinistami, szczególnie z Krzysztofem Wielickim. Ich rywalizacja na przestrzeni lat była przedmiotem wielu spekulacji i kontrowersji. Wanda, mimo trudności i konfliktów, stała się pionierką polskiego himalaizmu. Zorganizowała swoje własne wyprawy i inspirowała wiele kobiet do podążania śladami gór. Dlatego też warto zrozumieć jej dziedzictwo nie tylko jako wspinaczki, ale przede wszystkim jako symbolu niezłomności i odwagi.

W kontekście istniejących w środowisku legend o kobiecym rywalizowaniu, Wanda Rutkiewicz to postać, która, mimo przeciwności, nigdy nie przestała być liderką. Przyglądając się jej życiu i twórczości, można dostrzec, że każdy krok, który stawiała, był przemyślany, a jej sukcesy stanowiły nie tylko spełnienie osobistych marzeń, ale także otworzyły drzwi dla przyszłych pokoleń alpinistek. Jej historia to nie tylko opowieść o triumfach, ale również o walkach i walce o własne prawo do bycia sobą w zdominowanym przez mężczyzn świecie wspinaczek.