NASA wkrótce wystrzeli nowy teleskop o nazwie SPHEREx, zaprojektowany, aby skanować całe niebo w podczerwieni. W przeciwieństwie do dotychczasowych teleskopów, takich jak Hubble czy James Webb, które koncentrują się na wybranych fragmentach kosmosu, SPHEREx zdziała cuda, mapując niebo aż cztery razy w ciągu dwóch lat, eksplorując 102 różne zakresy barw w podczerwieni. To znaczący krok naprzód w astronomii, umożliwiający nam badanie ponad 450 milionów galaktyk oraz 100 milionów gwiazd naszej Drogi Mlecznej.

Co niezwykłe, niektóre z tych odległych galaktyk są tak daleko, że ich światło podróżowało do Ziemi przez 10 miliardów lat. Dzięki temu teleskop pozwoli nam zajrzeć w przeszłość Wszechświata, okres tuż po Wielkim Wybuchu. SPHEREx będzie też poszukiwał podstawowych składników życia, takich jak woda i dwutlenek węgla, w międzysłonecznych chmurach gazu i pyłu, gdzie powstają gwiazdy i planety.

Teleskop ma na celu także odkrycie wody i cząsteczek organicznych w gwiezdnych żłobkach, co jest kluczowe dla zrozumienia, jak i gdzie życie mogło się rozwijać we Wszechświecie. Przypuszcza się, że te badania mogą dostarczyć dowodów na istnienie egzoplanet, a także potencjalnych warunków do życia.

SPHEREx podejmie także unikalne wyzwanie, mierząc całkowitą poświatę ze wszystkich galaktyk, w tym tych, które są zbyt małe, zbyt rozproszone lub odległe, by inne teleskopy mogły je wykryć. Te innowacyjne dane połączą się z badaniami wykonanymi przez inne teleskopy, takie jak Hubble i James Webb, co pozwoli na uzyskanie szerszego obrazu źródeł światła w Wszechświecie.

Osłony teleskopu mają kształt stożków, co służy do utrzymania niskiej temperatury, istotnej dla działania detektorów. SPHEREx będzie operować w ekstremalnych warunkach, w temperaturze około -210 stopni Celsjusza, unikając w ten sposób generowania własnego blasku w podczerwieni, który mógłby zdominować słabo widoczne obiekty.

Teleskop SPHEREx nie tylko bada przestrzeń, ale także może być kluczowym narzędziem dla przyszłych misji, m.in. dla Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba. Dzięki precyzyjnym danym z SPHEREx, przyszłe misje będą mogły wskazywać konkretne obiekty do dalszych badań.

Czas startu teleskopu SPHEREx zaplanowano na 1 marca 2024 roku, na pokładzie rakiety Falcon 9 z Vandenberg Space Force Base w Kalifornii. Ekscytujące jest to, że misja ta, która zaczyna nowy rozdział odkryć kosmicznych, może przynieść nie tylko nowe informacje o powstawaniu gwiazd i planet, ale także rzucić światło na możliwość istnienia życia poza Ziemią. Czekajcie na więcej niesamowitych odkryć!