Wprowadzenie

W sierpniu 2023 roku w Chrystkowie, w pobliżu Świecia, zaczęły się przełomowe prace archeologiczne, które odsłoniły pozostałości reliktów domostwa sprzed ponad 6 tysięcy lat. Archeolodzy byli zszokowani, ponieważ odkryta chata znajduje się zaledwie 50 metrów od rzeki Wisły. Dr Kamil Adamczak z Katedry Prahistorii w Instytucie Archeologii UMK w Toruniu podkreślił, że jest to najstarszy ślad osady z zachowanym domostwem w Dolinie Dolnej Wisły, co czyni to znalezisko wyjątkowym w skali kraju.

Znaczenie odkrycia

"Inne domy neolityczne zazwyczaj lokowano na wysoczyznach, a tutaj mamy pierwszy dom po zachodniej stronie Wisły" — dodał naukowiec. Odkrycie to może być związane z kulturą brzesko-kujawską, mimo że znaleziono również ślady po ludziach z późniejszych epok.

Charakterystyka budowli

Analiza budowli wykazała, że miała ona długość ponad 20 metrów i była konstrukcją słupową o trapezowym kształcie, z drewnianymi ścianami pokrytymi gliną. Archeolodzy odkryli również rowy fundamentowe oraz inne jamy, które pełniły funkcje gospodarcze, a część z nich wykorzystywana była jako miejsca składowania odpadów.

Znalezione artefakty

Wśród znalezisk archeologicznych znajdują się fragmenty naczyń, porzucone narzędzia oraz odpady krzemienne, które pozwalają na określenie chronologii osady na około 4500 lat przed naszą erą. Dr Adamczak zauważył, że te tereny musiały być wówczas atrakcyjne dla osadników.

Badania diet i klimatu

Naukowcy ze względu na swoje badania starają się również dowiedzieć, jak wyglądała dieta oraz klimat w czasach prehistorycznych. Dr Dominika Kofel-Lubczyńska z Instytutu Archeologii UMK prowadzi badania archeobotaniczne, które mają na celu rekonstrukcję warunków życia ówczesnych mieszkańców. Analiza próbek gleby pozwala na znalezienie szczątków roślin, które były niegdyś używane jako pożywienie czy materiał opałowy.

Zespół badawczy

Wszystkie te badania prowadzone są pod kierownictwem Jerzego Czernca, a w projekcie uczestniczy zespół wyspecjalizowanych naukowców, w tym prof. Michał Jankowski z Katedry Gleboznawstwa UMK. Prace odbywają się w ramach programu IDUB UMK i są wspierane przez gminę Świecie, a także lokalne zespoły parków krajobrazowych.

Podsumowanie

Dzięki tym odkryciom chrystkowska osada zyskuje nowy blask, a badania mogą przynieść odpowiedzi na wiele pytań dotyczących życia i kultury neolitycznych mieszkańców Doliny Wisły. Co jeszcze ukrywa ten tajemniczy teren? Pozostaje nam śledzić postępy prac archeologicznych!