Wprowadzenie

Niektórzy politycy Polskiego Stronnictwa Ludowego (PSL) twierdzą, że nowy projekt ustawy o związkach partnerskich w praktyce zrównuje tę instytucję z małżeństwem. Wskazują na trzy kluczowe aspekty: możliwość zawierania związków partnerskich w urzędach stanu cywilnego, dzielenie pieczy nad dziećmi oraz przyjmowanie nazwiska partnera. Jednak te obawy są bezpodstawne – różnice między tymi dwoma formami prawnymi są znaczące.

Debata w koalicji rządowej

Trwa spór w ramach koalicji rządowej na temat rzuconego do sejmu projektu ustawy o związkach partnerskich, autorstwa minister Katarzyny Kotuli z Lewicy. Ustawa została opublikowana 18 października i wzbudziła wiele kontrowersji. Popiera ją Lewica, Koalicja Obywatelska oraz Polska 2050, podczas gdy PSL przygotowuje własny projekt ustawy o statusie osoby najbliższej, wyrażając przeciwstawne stanowisko.

Stanowisko PSL

Urszula Pasławska, wiceprezes PSL, w jednym z wywiadów stwierdziła, że projekt Lewicy jest w istotny sposób podobny do małżeństwa, co zagraża jego jubileuszowej równości. Wskazała również, że PSL ma „inną filozofię” i dąży do większego dopełnienia braku prawnego uznania dla par jednopłciowych, ale nie poprzez zrównywanie ich stanu z małżeństwami.

Różnice w pieczy nad dziećmi

Projekty ustaw różnią się także w kwestii pieczy nad dziećmi. Projekt ustawy o związkach partnerskich przewiduje wprowadzenie tzw. „małej pieczy”, natomiast PSL podkreśla, że to nie dostateczne rozwiązanie. Nawiasem mówiąc, PSL wyklucza jakąkolwiek możliwość adopcji dzieci przez pary w związkach partnerskich, co samo w sobie budzi liczne kontrowersje.

Rejestracja w urzędach stanu cywilnego

Ponadto, w kontekście rejestracji w urzędach stanu cywilnego, procedura wspierająca osoby w związkach partnerskich będzie prostsza, ale nie będzie ona miała charakteru ceremonii, jak ma to miejsce w przypadku małżeństw – brakuje uroczystych przysiąg oraz obecności świadków, co również wskazuje na różnice.

Orzeczenia Europejskiego Trybunału Praw Człowieka

Warto zaznaczyć, że podobne orzeczenia zostały już przedstawione przez Europejski Trybunał Praw Człowieka, który w grudniu 2023 r. uznał, że Polska narusza konwencje dotyczące praw człowieka, nie oferując żadnych ram prawnych dla osób pozostających w związkach jednopłciowych.

Przyjmowanie nazwiska

Co do przyjmowania nazwiska, projekt ustawy umożliwia partnerom przyjmowanie wspólnego nazwiska, ale tylko na zasadzie jednego z ich dotychczasowych nazwisk. Możliwości zmiany nazwiska z „ważnych powodów” były dostępne już wcześniej, co wcale nie stanowi argumentu na rzecz równości z małżeństwem.

Perspektywy zmian

Politycy PSL wciąż mają swoje zastrzeżenia, ale wewnętrzna debata w partii sugeruje, że niektórzy z nich mają bardziej progresywne podejście do praw i obowiązków par jednopłciowych. Głosowanie nad ustawą o związkach partnerskich w Sejmie dopiero przed nami – wielu posłów PSL deklaruje, że popiera te zmiany, co może prowadzić do niespodziewanych wyników. Jak powiedziała Agnieszka Kłopotek z PSL, „dlaczego mamy odbierać ludziom prawo do szczęścia i bycia takimi samymi jak my?” To pytanie, które może okazać się kluczowe w najbliższych głosowaniach.