W Polsce drewno często kojarzy się z przeszłością – od pachnących ksylamitem zabytkowych budowli przez drewniane zajazdy w stylu komiksu Kajko i Kokosz. Jednak niewiele osób wie, że to właśnie w Gliwicach stoi najwyższa w Europie konstrukcja z drewna – maszt radiowy z 1935 roku, a także największa na świecie drewniana świątynia – 360-letni Kościół Pokoju w Jaworze, gotowy pomieścić aż 6 tysięcy osób. Podobnie imponujący jest kościół w Świdnicy, z miejscem dla 7,5 tysiąca wiernych. W Zakopanem podziwiamy wielopiętrowe drewniane domy w stylu podhalańskim, a w Beskidach żeglność lęmkowskie cerkwie w ciszy zieleni. Ale to wszystko są relikty przeszłości. Na świecie drewno przeżywa prawdziwy renesans!

Szwecja przeciera szlak

Szwecja staje na czele tego drewnianego renesansu. Już w przyszłym roku rozpocznie się budowa Stockholm Wood City – największego na świecie kompleksu miejskiego wykonanego z drewna, który zajmie teren 25 ha (około 250 tys. m²). W projekcie przewidziano 2 tysiące mieszkań i 7 tysięcy biur, wszystkie zbudowane w technologii Mass Timber. Projekt przygotowany przez duńskie studio Henning Larsen oraz szwedzką firmę White Arkitekter, inwestorem jest deweloper Atrium Ljungberg.

W Sztokholmie ciekawą koncepcję przedstawili także Anders Berensson Architects, którzy zaprojektowali nabrzeże w formie 31 wieżowców z drewna klejonego krzyżowo (CLT, Cross Laminated Timber). Choć jest to jedynie koncepcja, zwróciła uwagę jako propozycja polityczna zielonej Partii Centrum. Projekt ma na celu wzbogacenie publicznej debaty o konkretne pomysły na gęsto zabudowaną, ale zrównoważoną i nowoczesną dzielnicę mieszkaniową w Sztokholmie.

Kolejnym przykładem jest Centrum Sara Kulturhus, 20-piętrowa konstrukcja w części polarnej Szwecji, w mieście Skellefteå, również autorstwa White Arkitekter.

Japonia nie zostaje w tyle

Japonia, choć stara się nadążyć za trendami, ma przed sobą wiele wyzwań. Władze i architekci podjęli starania, aby zwiększyć wykorzystanie drewna w konstrukcjach miejskich, jednak na razie ich projekty pozostają w fazie koncepcyjnej lub są ograniczone do mniejszych budowli.

Co z Polską?

W Polsce, mimo ambitnych projektów jak wymienione wyżej, drewno w budownictwie nadal nie cieszy się należytą popularnością. A przecież mamy czym się pochwalić! Zamiast jednak inwestować w nowoczesne drewniane konstrukcje, Polska wyprzedaje swoje zasoby leśne do Chin. Coraz większe ilości polskiego drewna trafiają na eksport, a krajowe projekty pozostają w sferze zapomnienia.

Czy Polska ma szansę dołączyć do światowej czołówki w budownictwie drewnianym? Czy raczej stracimy swoją szansę sprzedając cenny surowiec innym krajom? Czas pokaże...