Z najnowszego raportu wynika, że rok 2023 był najgorętszym w historii, co miało poważne skutki dla zdrowia ludzi. Susze, fale upałów oraz niszczycielskie pożary i powodzie, zdominowały ten rok, prowadząc do katastrofalnych konsekwencji.

Zarejestrowano aż 50 dodatkowych dni z temperaturami zagrażającymi zdrowiu. Aż 48% powierzchni lądowej na świecie doświadczyło ekstremalnej suszy przez co najmniej jeden miesiąc, co stanowi drugi najwyższy wynik od 1951 roku.

Co więcej, liczba zgonów spowodowanych upałami wśród osób powyżej 65. roku życia wzrosła o zdumiewające 167% w porównaniu do lat 90. XX wieku. Czyżby nasza planeta osiągnęła poziom niebezpiecznego ekstremum?

Zmiany klimatu są również przyczyną problemów z bezpieczeństwem żywnościowym. Coraz częstsze susze i upały powodują, że liczba osób borykających się z niedoborem żywności wzrosła o 151 milionów w 124 krajach na całym świecie. To najwyższy wskaźnik w historii. Takie zjawisko niezwykle niepokoi, bowiem wiele regionów staje się zdolnych do wyżywienia tylko dzięki dużym plonom.

Eksperci ostrzegają, że zmiany klimatyczne sprzyjają także rozprzestrzenianiu się chorób zakaźnych, takich jak malaria czy denga. Miejsca, które wcześniej nie zmagały się z tymi zagrożeniami, teraz stają przed poważnym ryzykiem ich wystąpienia. Szokujące jest, że zjawisko to dotyczy także krajów, które wcześniej były uznawane za wolne od tych chorób.

Klimatyczne zmiany przyczyniły się również do wzrostu strat gospodarczych spowodowanych ekstremalnymi warunkami pogodowymi. W latach 2019-2023 średnie roczne straty wzrosły o 23% w porównaniu do lat 2010-2014. Takie zjawiska jak huragany, powodzie i pożary wpływają na gospodarstwa domowe, lokalne społeczności, a także na globalne rynki.

W Polsce, jak zauważają eksperci, zmiany klimatu mają coraz większy wpływ na zdrowie publiczne. Ekspozycja na wysokie temperatury wpływa na aktywność fizyczną społeczeństwa, prowadząc do poważnych problemów z jakością snu, co z kolei przekłada się na ogólny stan zdrowia obywateli. W roku 2023 osoby aktywne na świeżym powietrzu były narażone na stres cieplny o 27,7% dłużej niż w latach 90., co w efekcie prowadziło do nadmiernej utraty snu.

Lek. Olga Wdowiczak, specjalistka ds. zdrowia środowiskowego, zwraca uwagę na rosnące zagrożenia, jakie zmiany klimatyczne niosą ze sobą dla zdrowia publicznego w Polsce, w tym nowe wyzwania związane z chorobami przenoszonymi przez wektory, jak borelioza czy gorączka zachodniego Nilu. Pierwszy przypadek tej ostatniej choroby u osoby nie podróżującej wykryto w Polsce w zeszłym tygodniu, co pokazuje, jak blisko jesteśmy katastrofy zdrowotnej.

Sektor ochrony zdrowia musi przygotować się na ratunkowe działania, aby przeciwdziałać konsekwencjom tych tragicznych zmian klimatycznych. Prognozy wskazują, że te problemy będą się jedynie zaostrzać w najbliższych latach.