Nauka

Czy kleszcze przestaną być niebezpieczne? Naukowcy odkrywają nadzieję!

2025-07-11

Autor: Tomasz

Rewolucyjne odkrycie w walce z chorobami odkleszczowymi

Borelioza i anaplazmoza to poważne choroby odkleszczowe, które każdego roku dotykają tysiące ludzi na całym świecie. Choć do tej pory większość prac badawczych koncentrowała się na leczeniu zakażonych pacjentów, nowe podejście amerykańskich badaczy może odmienić oblicze tej walki. Zamiast doprowadzić do leczenia w późnych stadiach, zespół z Uniwersytetu Stanowego Waszyngtonu postanowił zająć się źródłem problemu — kleszczami.

Kleszcze jako siedlisko bakterii

Naukowcy postanowili zbadać, jak bakterie Borrelia burgdorferi i Anaplasma phagocytophilum przetrzymują się i rozmnażają w ciele kleszcza. W trakcie badań odkryto, że bakterie te nie są w stanie same produkować cholesterolu — substancji niezbędnej do ich wzrostu. Zamiast tego, zmuszają komórki kleszcza do dostarczania im tego składnika.

Mechanizm wykorzystywany przez bakterie

Okazało się, że bakterie aktywują białko ATF6, które uruchamia reakcję na stres komórkowy. ATF6 zwiększa produkcję stomatyny — białka odpowiedzialnego za transport cholesterolu wewnątrz komórki. Dzięki temu, bakterie uzyskują większy dostęp do cholesterolu, co przyspiesza ich rozwój.

Przełom w walce z kleszczami

Niezwykle istotnym odkryciem zespołu jest fakt, że zahamowanie produkcji stomatyny w organizmie kleszcza znacząco ogranicza rozwój bakterii. To może zrewolucjonizować sposób, w jaki postrzegamy walkę z chorobami odkleszczowymi. Zablokowanie tego mechanizmu mogłoby przerwać cykl zakażeń jeszcze zanim patogeny opuszczą kleszcza i zagrożą ludziom.

Odkrycia, które mogą zmienić zasady gry

Jak podkreśla Kaylee Vosbigian, główna autorka badania, wcześniejsze badania skupiały się głównie na oddziaływaniu bakterii na ludzi i zwierzęta, a nie na ich przeżywaniu i rozprzestrzenianiu się w kleszczach. To nowe spojrzenie może przynieść znaczące zmiany w metodach walki z tymi patogenami.

Innowacyjne narzędzie do badań nad pasożytami

W ramach badań stworzono też darmową platformę ArthroQuest, umożliwiającą analizę genomów pasożytniczych stawonogów. To innowacyjne narzędzie pozwala na odkrywanie miejsc, gdzie czynniki transkrypcyjne, takie jak ATF6, wiążą się z DNA kleszczy i innych insekty.

Nowe możliwości w zwalczaniu chorób przenoszonych przez owady

Co więcej, szlak ATF6-stomatyna może funkcjonować nie tylko w kleszczach, ale także w innych krwiopijnych organizmach, co stwarza nowe możliwości walki z nie tylko boreliozą czy anaplazmozą, ale także chorobami takimi jak malaria. Choć badania są w początkowej fazie, ich wyniki wskazują na potencjał opracowania nowych metod profilaktyki chorób odkleszczowych.

Przyszłość badań i nadzieje dla zdrowia publicznego

Naukowcy planują rozwój substancji, które skutecznie zablokują szlak ATF6-stomatyna. Możemy się spodziewać ich zastosowania w opryskach roślin czy ekologicznych preparatach do zwalczania kleszczy. Takie rozwiązania mogą nie tylko zredukować zachorowalność, ale także uczynić choroby odkleszczowe mniej groźnymi dla zdrowia publicznego!