Finanse

Dokumenty z PRL-u mogą być warte fortunę. Nawet 27 tysięcy złotych!

2025-02-21

Autor: Agnieszka

Wiele osób nie zdaje sobie sprawy, że w ich domowych archiwach mogą kryć się cenne dokumenty. Książeczki przedpłat na samochody, stare obligacje czy inne papiery z czasów PRL-u, które niegdyś wydawały się bezużyteczne, dziś mogą oznaczać konkretną sumę pieniędzy. Kolekcjonerzy i instytucje chętnie płacą za pamiątki z tamtej epoki, a w niektórych przypadkach można nawet ubiegać się o urzędowe rekompensaty. Warto dokładnie sprawdzić szuflady – może czeka tam zapomniany skarb.

Co to jest książeczka przedpłat?

Dokument niezbędny do zakupu samochodu w czasach PRL

Zakup samochodu w PRL-u był dużym wyzwaniem – wymagał nie tylko odpowiednich funduszy, ale także sporej dawki cierpliwości. W latach 1977-1980 wydano aż 272 tysiące książeczek oszczędnościowych na Fiata 126p oraz FSO 1500, które były niezbędne do rozpoczęcia procesu zakupu. Problemy z ograniczoną produkcją sprawiły, że wielu klientów nigdy nie odebrało swoich pojazdów. Dla nich oraz ich spadkobierców przewidziano finansową rekompensatę. Obecnie można otrzymać zwrot w wysokości 19 tysięcy złotych za Fiata 126p oraz 27 tysięcy złotych za FSO 1500. Aby uzyskać te środki, wystarczy zgłosić się do placówki PKO Banku Polskiego z odpowiednimi dokumentami.

Niewykorzystane książeczki przedpłat.

Komu przysługują rekompensaty?

Fabryka Samochodów Małolitrażowych nie była w stanie wyprodukować wystarczającej liczby Fiatów 126p, co sprawiło, że wiele osób nigdy nie odebrało swojego pojazdu. Ustawa z dnia 20 grudnia 1996 roku o zasadach realizacji przedpłat na samochody osobowe umożliwiła ubieganie się o rekompensaty za niewykorzystane książeczki.

Osoby, które w 1981 roku wniosły przedpłaty na zakup samochodów osobowych marki Fiat 126p lub FSO 1500 i dotychczas samochodu nie odebrały, mają prawo do zwrotu wniesionych wkładów wraz z oprocentowaniem oraz otrzymania rekompensaty – artykuł 1, ustęp 1 ustawy o zasadach realizacji przedpłat na samochody osobowe.

Warto zaznaczyć, że w 2024 roku Ministerstwo Finansów zdecydowało o podwyższeniu kwot wypłat. Wysokość rekompensat, o których mowa w artykule 1 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o zasadach realizacji przedpłat na samochody osobowe, obowiązujących w I kwartale 2025 r., wynosi: 1) 19 391,00 zł, jeżeli przedpłata została wniesiona na samochód marki Fiat 126p; 2) 27 479,00 zł, jeżeli przedpłata została wniesiona na samochód marki FSO 1500.

Osoby, które wpłaciły pełną kwotę, ale nie otrzymały samochodu, mogą ubiegać się o zwrot pieniędzy. Prawo do rekompensaty przysługuje także ich spadkobiercom. Aby odzyskać należne środki, konieczna jest wizyta w oddziale PKO Banku Polskiego wraz z odpowiednimi dokumentami, takimi jak:

Książeczka przedpłat na samochód,

Dowód tożsamości,

Dokumenty potwierdzające prawo do spadku (w przypadku spadkobierców).

Nie przegap okazji! Poszukaj zatem w swoich starych dokumentach, być może skrywasz cenny skarb, o którym nie miałeś pojęcia! Aby uzyskać więcej informacji, skontaktuj się z lokalnym oddziałem banku.