Decyzja o utworzeniu kościelnej komisji do spraw nadużyć seksualnych została podjęta przez biskupów w marcu 2023 roku, w odpowiedzi na szereg skandali, które wstrząsają polskim Kościołem od lat. W obliczu coraz większej presji społecznej oraz rosnącej liczby ujawnianych przypadków nadużyć, idea powołania takiego gremium nabrała nowego znaczenia.

Podczas ostatnich konsultacji z Radą Prawną KEP, prawnicy wskazali, że komisja powinna skupić się głównie na sprawach archiwalnych, co wzbudziło wiele kontrowersji. Idea, aby komisja zajęła się także badaniem współczesnych zgłoszeń, napotkała na opór ze strony biskupów, którzy obawiają się, że mogłoby to prowadzić do ujawnienia nowych przypadków nadużyć, w których mogliby być zamieszani.

Obecnie nadal trwają prace nad koncepcją komisji, a biskupi spotkali się w Człuchowie, aby zapoznać się z postępami. Według ks. Piotra Studnickiego, przewodniczącego Biura Delegata KEP ds. Ochrony Dzieci i Młodzieży, prace są na ukończeniu, a dokument dotyczący zasad funkcjonowania komisji jest konsultowany.

Członkowie Rady Prawnej KEP, w tym biskupi, nie znajdują jednak wspólnej płaszczyzny, co do tego, w jakim zakresie komisja powinna działać. Prawnicy wskazują, że ograniczenie jej działalności jedynie do archiwów byłoby bezpieczniejsze, a niektórzy biskupi obawiają się odpowiedzialności, którą mogliby ponieść w wyniku badania współczesnych przypadków.

Z informacji uzyskanych przez Onet wynika, że niektórzy hierarchowie mogą obawiać się, iż badanie aktualnych spraw doprowadzi do poważnych konsekwencji dla ich samych. Wynika to z factu, że w ciągu ostatnich lat w Kościele wprowadzono przepisy, które mogą karać biskupów za zaniedbania związane z tuszowaniem przestępstw seksualnych.

Wciąż nie zapadły jednak decyzje ostateczne, a najbliższe plenarne zebranie KEP odbędzie się w dniach 12-14 marca w Warszawie. Oficjalna agenda nie przewiduje tematów związanych z komisją, co rodzi wątpliwości co do dalszych kroków. Mimo tego, w wewnętrznym programie pojawił się punkt dotyczący raportów, co sugeruje, że temat komisji może być omawiany, nawet jeśli biskupi oficjalnie się do tego nie przyznają.

W międzyczasie osoby pokrzywdzone przemocą seksualną w Kościele nawołują do utworzenia niezależnej komisji, aby zająć się przypadkami wykorzystywania seksualnego. W maju 2024 r. 46 ofiar wysłało otwarty list do biskupów, w którym domagali się m.in. zawieszenia abp. Tadeusza Wojdy oraz wprowadzenia zmian w prawie kanonicznym. Wydaje się, że temat seksualnych nadużyć w Kościele w Polsce nadal pozostaje w impasie, a wiele wskazuje na to, że biskupi będą unikać podejmowania zdecydowanych działań.