Niepokojący spadek tureckiej liry

Turecka lira wciąż pogrąża się w kryzysie, osiągając w poniedziałek wartość 41,58 liry za dolara amerykańskiego. Dla porównania, dekadę temu kurs wynosił około 2,5 liry, a pięć lat temu - 6 lir za dolara. Turecki indeks giełdowy BIST 100 spadł w piątek o prawie 2%, co obrazuje rosnącą nerwowość inwestorów w obliczu kluczowych wydarzeń gospodarczych nadchodzącego tygodnia. W poniedziałek indeks stracił niecały procent, podczas gdy azjatyckie rynki notowały wzrosty. Tureckie aktywa wciąż pod presją mimo globalnego osłabienia dolara.

Nadchodzące wydarzenia zaważą na przyszłości

Na horyzoncie pojawiają się istotne wydarzenia, które mogą kształtować nastroje rynkowe. Po trzech tygodniach wznowiona zostanie rada gabinetowa prezydenta Erdogana, na której omówione zostaną kwestie inflacji, bezpieczeństwa wewnętrznego oraz relacji międzynarodowych. Dodatkowo opóźnienie w procesie lidera opozycji Ozgura Ozela do października może wpłynąć na sytuację polityczną w kraju, co tłumaczy Aleksander Jabłoński, analityk XTB.

Dane gospodarcze i niepewność polityczna

Oczekiwane są nowe dane dotyczące nastrojów gospodarczych oraz rozmowy z Węgrami. Równocześnie prokuratura wszczyna postępowanie wobec konglomeratu Ciner Group, co jeszcze bardziej podnosi obawy o niepewność polityczną i regulacyjną w Turcji.

Lira na dnie - dobre wiadomości dla turystów

Z analizy Jabłońskiego wynika, że lira od początku roku straciła blisko 18% w stosunku do dolara, osiągając najsłabszy poziom w historii. Mimo weakening dolara, tempo deprecjacji tureckiej waluty nie zwalnia, nawet przy pierwszych sukcesach w walce z inflacją. Złoty wzmocnił się o 25% względem liry, co oznacza, że za 1 lirę płacimy obecnie 0,88 zł. Warto podkreślić, że w Turcji ceny wzrosły zaledwie o 21%, co sugeruje, że polska waluta zyskuje na sile zakupowej w Turcji, co jest dobrą wiadomością dla turystów.

Przyczyny deprecjacji liry

Jak zaznacza Jabłoński, galopujący wzrost cen pozostaje głównym powodem osłabienia liry. Inflacja spadła do około 33%, a w sierpniu 2024 roku wynosiła prawie 52%. Turecki bank centralny powoli przystępuje do obniżania rekordowo wysokich stóp procentowych, które w wrześniu zredukowano z 43% do 40,5%.

Optymizm wśród tureckich ekonomistów

Wbrew negatywnym prognozom, tureccy ekonomiści uważają, że kraj może skutecznie przetrwać kryzys. Wskazują na znaczne poprawy wskaźników makroekonomicznych, które mogą podważyć narrację o kryzysie gospodarczym. Tureckie swapy ryzyka kredytowego (CDS) spadły do 237 punktów bazowych, co jest najniższym poziomem od lutego 2018 roku, zwiększającym szanse na stabilność finansową.

Rezerwy i deficyt

Roczne wskaźniki, takie jak inflacja spadła do 32,95% w sierpniu, a rezerwy Centralnego Banku Republiki Turcji osiągnęły rekordowe 180 miliardów dolarów, co minimalizuje ryzyko na rynku walutowym. Roczny deficyt na rachunku bieżącym ustabilizował się na poziomie 18 miliardów dolarów.

Zagraniczne kapitały na horyzoncie

Wrześniowa obniżka stóp procentowych przez Rezerwę Federalną USA do 4,25% sprzyja nie tylko tureckiej gospodarce, ale również zwiastuje możliwość dalszych obniżek w październiku i grudniu. Takie ruchy osłabiają dolara, co może przyciągać zagraniczne inwestycje do rynków wschodzących, w tym do Turcji.