Osoby niepełnosprawne mają czas do 30 września 2024 r. na złożenie wniosku o przedłużenie ważności orzeczenia o niepełnosprawności. Powiatowy zespół do spraw orzekania wyda stosowne zaświadczenie, które potwierdzi nowy termin ważności orzeczenia. Na tej podstawie można aplikować o przedłużenie takich świadczeń jak np. zasiłek pielęgnacyjny (warunkiem jest dostarczenie zaświadczenia w gminie).

Ważne jest, aby w przypadku osób w takiej sytuacji jak w powyższym przykładzie skontaktować się z lokalnym urzędem gminy, by upewnić się, czy zaświadczenie będzie wymagało dodatkowego wniosku złożonego w MOPS.

Z jakiego powodu jest potrzebne takie zaświadczenie? Ważność orzeczenia przedłuża powiatowy zespół ds. orzekania. MOPS często nie ma pełnego wglądu w działania tego zespołu, co można tłumaczyć brakami w Elektronicznym Krajowym Systemie Monitorowania i Orzekania o Niepełnosprawności (EKSMOoN). Gmina nie ma informacji, które pozwalałyby na automatyczne przedłużenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. Urzędnicy nie mogą znać statusu procedury przedłużania orzeczenia o niepełnosprawności bez odpowiedniego zaświadczenia.

Osoba niepełnosprawna musi teraz dostarczyć to zaświadczenie do końca marca 2025 r., aby kontynuować otrzymywanie zasiłku pielęgnacyjnego. Zostało ono wprowadzone w wyniku rygorów nowych przepisów (Dziennik Ustaw - 2024, poz. 1165), które mają na celu uporządkowanie wydłużenia ważności orzeczeń o niepełnosprawności, które w czasach pandemii mogły być automatycznie prolongowane.

Zaświadczenie wystawiane jest przez przewodniczącego powiatowego zespołu. Składa się z dwóch fundamentalnych informacji: 1) potwierdza złożenie wniosku o przedłużenie ważności orzeczenia oraz 2) wskazuje nowy termin jego obowiązywania (np. do 14 lutego 2025 r.).

Podstawy prawne dla tych działań zawarte są w art. 6bb Ustawy z dnia 24 lipca 2024 r. o zmianie w Ustawie o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Ustawa dopuszcza zachowanie ważności orzeczenia do chwili wydania nowego, jednak nie dłużej niż do końca miesiąca następującego po dacie określającej ważność.

W przypadku dzieci poniżej 16. roku życia, ważność orzeczeń zostanie przedłużona nie dłużej niż do ukończenia przez nie 16 lat. Usprawnienia te mają na celu umożliwienie osobom niepełnosprawnym zachowanie ciągłości w uzyskiwaniu świadczeń i ulg.

Nowy przepis wydłuża również czas na złożenie wniosku o wydanie orzeczenia. Z dotychczasowego terminu 30 dni na 2 miesiące, a w przypadku dzieci poniżej 16 roku życia na 3 miesiące. Zapewnienie dłuższego okresu na weryfikację wniosków obiecuje lepszą organizację pracy powiatowych zespołów orzekających, co jest kluczowe w kontekście przewidywanego napływu wniosków we wrześniu 2024 r. Czas ten jest istotny, ponieważ kończy się wtedy ważność wielu orzeczeń.