Czym spowodowany był blackout w Hiszpanii?

W dniu 28 kwietnia 2025 roku Hiszpania oraz Portugalia doświadczyły paraliżu energetycznego, który według agencji Reuters był efektem nagłego spadku produkcji energii w południowo-zachodniej Hiszpanii. To zdarzenie spowodowało gwałtowną destabilizację systemu i odłączenie od europejskiej sieci przesyłowej.

Hiszpański operator sieci Red Eléctrica (REE) zapewnił, że przyczyna nie była atakiem cybernetycznym ani sabotażem, lecz niezwykle dynamicznym spadkiem podaży energii, którego nie udało się zniwelować na czas. W chwili awarii energia słoneczna stanowiła aż 59% całkowitej produkcji.

Ostrzeżenie dla całej Europy

Bezpośrednio po incydencie hiszpański sąd najwyższy wszczął dochodzenie w sprawie ewentualnych zaniedbań ze strony operatorów oraz instytucji odpowiedzialnych za nadzór energetyczny. Jeden z urzędników skomentował to jako poważne ostrzeżenie dla całej Europy.

Eksperci porównali sytuację do katastrofy lotniczej. Javier Revuelta stwierdził, że "spadł samolot, a nie mamy dostępu do czarnej skrzynki."

Prof. Malecha o przyczynach blackoutu w Hiszpanii

Prof. Ziemowit Malecha z Politechniki Wrocławskiej zauważył, że niestabilne odnawialne źródła energii (OZE) nie potrafią samodzielnie synchronizować się z siecią, co w sytuacji lokalnego zaburzenia doprowadziło do dalszego destabilizowania systemu.

Jednocześnie, według niego, wyłączano stabilne źródła energii, co doprowadziło do chaosu w sieci i gwałtownego spadku produkcji.

Czy Polska może stać się ofiarą podobnego kryzysu?

Prof. Malecha ostrzega przed możliwością wystąpienia podobnego kryzysu w Polsce, szczególnie jeżeli transformacja energetyczna będzie kontynuowana bez odpowiednich zabezpieczeń systemowych.

Obecnie Polska ma ponad 30 GW zainstalowanej mocy z niestabilnych OZE, co rodzi obawy o stabilność sieci, zwłaszcza w kontekście planowanego ograniczenia energetyki konwencjonalnej.

Wnioski ekspertów

Ekspert Nikon Gawryluk także przestrzega przed nadmiernym poleganiem na OZE, wskazując na brak stabilizujących turbin synchronicznych w polskim systemie energetycznym. Ostrzega, że samodzielne panele słoneczne i wiatraki nie zbudują bezpieczeństwa, a ich rozwój bez odpowiednich mechanizmów bilansujących może prowadzić do poważnych kryzysów.

Scenariusz hiszpański, jak pokazuje recentny blackout, może stać się rzeczywistością także w Polsce, jeśli nie zostaną podjęte odpowiednie kroki.