Bóbr: szkodnik czy ekologiczny bohater?

We wrześniu 2024 roku Polskę nawiedziły powodzie, a winnych szukano w różnych miejscach — w rządzie, lokalnych samorządach, a nawet w bobrach. Premier Donald Tusk wskazał, że te zwierzęta mogły odegrać rolę w złym stanie wałów przeciwpowodziowych. Ale co, jeśli bobry wcale nie są szkodnikami, a wręcz przeciwnie — sojusznikami w walce z suszą?

Niezwykły projekt przeniesienia bobrów

W Stanach Zjednoczonych przeprowadzono eksperyment z bobrami, który zmienił oblicze tamtejszych rzek. Podczas gdy skargi mieszkańców dotyczące działania bobrów wezbrały na sile, lokalne władze zamiast odstrzału postanowiły o ich przesiedleniu wzdłuż rzeki San Rafael i Price do stanu Utah, gdzie woda wysychała w zaskakującym tempie. W 2019 roku przeniesiono 47 bobrów, nadając im mikroczipy i śledząc ich postępy.

Bobry, które zmieniają krajobraz

Okazało się, że bobry nie tylko przetrwały, ale przekształciły otoczenie jak żadna maszyna. Badacze odkryli tamy budowane przez bobry w trudno dostępnych miejscach, gdzie nie mogłyby dotrzeć ciężki sprzęt. Dzięki ich pracy, obieg wody w regionie znacznie się poprawił — "To, czego maszyny nie mogły zrobić, wykonały gryzonie" — podkreślili naukowcy z Północnych Parków Narodowych.

Farmerskie odkrycie znaczenia bobrów

Rolnicy również zaczęli dostrzegać korzyści płynące z obecności bobrów. Po sześciu latach eksperymentu rzeka Price osiągnęła najlepsze wyniki hydrologiczne od dekad, a populacja ryb wzrosła. W Północnej Kalifornii biolożka Sarah Beesley i badacz Richard Brazier z Uniwersytetu w Exeter zdali sobie sprawę, że bobry zatrzymały ponad 1000 ton wody, zmniejszając ryzyko powodzi.

Bobry a ekosystem: winny czy niewinny?

Bobry, niewątpliwie, mają ogromny wpływ na ekosystem. W Czechach, w dorzeczu Wełtawy, bobry stworzyły naturalne zapory, co było realizowane przez urzędników przez lata. To ograniczyło koszty o 30 milionów koron, a całą pracę wykonało zaledwie osiem bobrów.

Nie wszystko jest takie proste...

Nie można jednak zapominać o problemach, które czasem powodują te zwierzęta, takich jak podtopienia infrastruktury. Przykład z argentyńskiej Patagonii, gdzie bobry miały przynieść zyski, a zamiast tego stały się plagą dla tamtejszych lasów, pokazuje, że ich obecność nie zawsze jest rozwiązaniem.