Niemcy zdają sobie sprawę z rosnącego znaczenia Chin na rynku międzynarodowym. W odpowiedzi na ten trend, stworzyły sieć programów mających na celu kształcenie kadry akademickiej w nawiązywaniu i zarządzaniu relacjami z chińskimi partnerami. Polska, mimo swojego potencjału jako kluczowego gracza w Europie, wydaje się być w tyle, jeśli chodzi o dojrzałe zarządzanie informacjami przekładającymi się na współpracę z Chinami.

Niemieckie uniwersytety w ostatnich latach zainwestowały znaczne środki w rozwijanie politechnicznych i akademickich partnerstw z chińskimi instytucjami. W ramach działań, niemiecki rząd zainicjował programy finansowane przez Ministerstwo Edukacji i Badań Naukowych (BMBF), które mają na celu przygotowanie kadry specjalizującej się w relacjach z Chinami.

Współpraca z chińskimi uniwersytetami przynosi wymierne korzyści, a rozwój technologii i innowacji w Chinach ma wpływ na globalne łańcuchy dostaw. W Berlinie powstało China Competence Training Center (CCTC), które oferuje specjalistyczne szkolenia dla pracowników akademickich dotyczące realizacji projektów badawczych oraz oceny ryzyk związanych z projektami współpracy z Chinami.

Centrum to wspiera młodych naukowców i zachęca do dialogu na temat skomplikowanych aspektów kooperacji z chińskimi partnerami, a także przeciwdziała stereotypom i ograniczonym perspektywom wśród decydentów. Podobne inicjatywy, jak Centrum Kompetencji Chin na Uniwersytecie w Würzburgu, monitorują i organizują współpracę z chińskimi uczelniami, zapewniając dostęp do szkoleń dla kadry administracyjnej umacniającej te relacje.

Niemcy przywiązują szczególną wagę do transparentności i odpowiedzialności w transferze wiedzy, co potwierdzają bazy danych oraz dokumenty dotyczące współpracy badawczej z Chinami. Wiele niemieckich uczelni działa na zasadzie organizowanych warunków współpracy, unikając chaotycznych inicjatyw sprzed lat.

Nie można jednak pominąć kontrowersji związanych z tą współpracą. W 2023 roku Friedrich Alexander Universität Erlangen-Nürnberg zawiesiła współpracę z chińskimi studentami, obawiając się potencjalnego szpiegostwa przemysłowego. To pierwszy taki krok w Niemczech, który może stanowić sygnał dla innych krajów.

Z perspektywy Polski, pytanie brzmi: czy możemy sobie pozwolić na taką bierność wobec Chin? Polskie strategie rozwoju nie obejmują konstruowania podobnych centrów kompetencji, które mogłyby wspierać naukowców i przedsiębiorców współpracujących z Państwem Środka.

Chiny stają się coraz ważniejszym partnerem handlowym i strategicznym dla Polski. Należy podjąć działania w celu utworzenia platformy, która umożliwiłaby efektywne nawiązywanie oraz monitorowanie współpracy z chińskimi partnerami. Polityka wobec Chin powinna być jasno zdefiniowana i oparta na solidnych podstawach prawnych oraz wykonalnych planach działania.

Niemcy pokazują, że umiejętność zarządzania wiedzą oraz strategie współpracy są kluczowe dla osiągnięcia sukcesów na międzynarodowej arenie. Pandemia COVID-19 wprowadziła wiele zmian, które mogą przynieść długoterminowe korzyści dla niemieckiego przemysłu w Azji. Polska, aby uniknąć utarty szansy, powinna uczyć się od Niemców i dostosować swoje podejście do współpracy z Chinami, aby stać się znaczącym graczem na tej arenie.