Syndrom oszusta: Dlaczego to problem systemowy?

Dagmara Seliga-Krawczyńska zdecydowanie unika stygmatyzującego terminu "syndrom". Zamiast tego, wskazuje na głęboko zakorzenione przekonania, które często powstrzymują ludzi od uznania swoich sukcesów za zasługujące na uwagę. Nie są to wady, lecz psychologiczne doświadczenia, które dotykają wielu liderów.

Pierwsze badania nad tzw. Impostor Phenomenon z lat 80. ukazały, że w rzeczywistości zjawisko to przypisuje się szczęściu lub pomocy zewnętrznej, zamiast umiejętnościom osobistym. W efekcie osoby takie czują lęk przed demaskacją, obawiając się, że nie dorównują oczekiwaniom.

Czy liderzy są skazani na osamotnienie?

Niestety, skala tego zjawiska wśród liderów zaskakuje. Aż 71% CEO w Stanach Zjednoczonych przyznaje, że zmaga się z syndromem oszusta. Wśród kobiet liderów presja jest dodatkowo wzmocniona, ponieważ poddawane są one większym wymaganiom zarówno w zakresie wykształcenia, jak i wyglądu.

Według badaczki, ta nieustanna presja prowadzi nie tylko do lęku, ale również do irracjonalnych strategii obronnych, takich jak perfekcjonizm czy prokrastynacja, w obawie przed ujawnieniem swoich słabości.

Wspieranie liderów przez organizacje

Seliga-Krawczyńska uważa, że organizacje powinny aktywnie zmieniać sposób, w jaki patrzą na swoich liderów. Przestrzeń, w której można otwarcie rozmawiać zarówno o sukcesach, jak i porażkach, jest kluczowa dla budowania zdrowego środowiska pracy. To podejście, gdzie nieomylność nie jest oczekiwana, lecz autentyczność i ludzkość są na pierwszym miejscu.

Firmy powinny inwestować w długofalowy rozwój liderów oraz w strategie, które sprzyjają uczeniu się na błędach, zamiast karania za niepowodzenia. To pomoże osłabić wrażenie izolacji i wzmocni poczucie przynależności.

Przyszłość przywództwa: Ludzki wymiar